کلوت شهداد کجاست

استان کرمان را به عنوان یک استان تاریخی می‌شناسند و ممکن است خیلی‌ها ندانند که این استان از نظر جاذبه‌های طبیعی هم جایی شگفت‌انگیز است. در این نوشته می‌خواهیم به معرفی کلوت شهداد بپردازیم که در استان کرمان واقع شده است.

در سرزمین کلوت‌های شهداد باد نرمی در گوش زمزمه می‌کند و آدمی را به تماشای وقار کویر لوت می‌خواند. اگر هنگام طلوع یا غروب آفتاب در میان کلوت‌ها باشید، محال است جز تحسین این شگفتی عبارتی دیگر به ذهن‌تان خطور کند. آفتاب که رو به غروب می‌گذارد، آرام‌آرام ستاره‌ها پیدا می‌شوند تا پهنه‌ سیاه آسمان را به زیبا‌ترین تصویر در دنیا بدل کنند. به هنگام شب می‌توان در آسمان شهر کلوت‌ها غرق شد و دسته‌دسته ستاره چید. با ایستادن بر بلندای این کلوت‌ها واقعیت و خیال در هم می‌آمیزند، زمان و مکان گم می‌شوند و تجربه‌ای عمیق و فراموش‌نشدنی را رقم می‌زنند. با کجارو همراه باشید و با یکی از مشهورترین جاهای دیدنی شهداد، شهر کلوت‌ها آشنا شوید.

کلوت چیست؟

کلوت (با اصطلاح علمی یاردانگ) نام عارضه‌ای طبیعی است که در مناطق خشک دنیا از قبیل ایران، آمریکا، چاد، مصر و پرو درسطح وسیعی گسترش یافته‌‌‌ و به برجستگی‌های بین شیارهای u شکل در نواحی بیابانی اطلاق می‌شود. قدمت کلوت‌ها به حدود ۲۰ هزار سال قبل بازمی‌گردد. کلوت‌های بزرگ حاصل فرسایش آبی-بادی و کلوت‌های کوچک تحت‌تاثیر فرسایش بادی شکل گرفته‌اند. 

واژه‌ فارسی کلوت از دو بخش «کل» و «لوت» تشکیل می‌شود؛ «کل» به‌معنای شهر و آبادی است و «لوت» به کویر لوت اشاره دارد. 

کلوت‌ها در مناطقی ایجاد می‌شوند که باد سرعت کافی برای باد کندگی و سایش داشته باشد. البته در حالت مرطوب، باد تاثیر ناچیزی روی سنگ‌ها دارد؛ اما در حالت خشک، باد از دشت رسی می‌گذرد و با حمل دانه‌های ماسه، سطح دشت را شیار و تشکیل کلوت می‌دهد. سنگ بستر کلوت‌ها در برابر باد‌های شنی و ماسه‌ای دچار فرسایش می‌شوند، عناصر سست آن‌ها تحت فشار و تلاطم باد در گذر زمان فرو می‌ریزند و کلوت‌ها آهسته‌آهسته شکل می‌گیرند. طرف رو به باد کلوت‌ها، پرشیب و طرف دیگر آن‌ها کم‌شیب است. 

معرفی کلوت شهداد 

کلوت شهداد ابرشهری کلوخی است که ۸۰ کیلومتر عرض و ۱۴۵ کیلومتر طول دارد. بیش از ۱۱ هزار کیلومتر مربع مساحت آن است و در دل کویر لوت قرار دارد. این منطقه از دوردست‌، شهری بزرگ با آسمان‌خراش‌های فراوان را تداعی می‌کند؛ همین امر نیز باعث شده است که برخی جهانگردان خارجی از آن به‌عنوان «شهر ارواح» یاد کنند. در این شهر کسی زندگی نمی‌‌کند و هر‌ چه هست سراسر سکوت و آرامش است. گذر از دل این شهر کلوخی، به‌رغم زیبایی‌های بکر طبیعی، وحشتی زیبا را در نگاه و دل هر رهگذری به می‌نشاند.

کلوت‌ها ناشناخته‌تر، خطرناک‌تر و افسانه‌ای‌تر از تل‌ماسه‌های شرقی لوت هستند و کسی تاکنون از آن‌ها عبور نکرده است و مطالبی که در این زمینه گفته می‌شود، برگرفته از نظرات و بررسی‌های دانشمندان است. اولین شناسایی علمی کویر لوت را اتریشی‌ها در سال ۱۳۱۶ شمسی انجام دادند؛ گابریل اتریشی در موقع پرواز بر فراز لوت تپه‌های کوچکی نزدیک ماسه‌های جنوبی دید و شرحی درباره‌شان نوشت. امروزه نام کلوت‌های شهداد در فهرست آثار ملی ایران و میراث جهانی یونسکو ثبت شده است.

کلوت شهداد کجاست؟

کویر شهداد در ارتفاع ۴۳۰ متری از سطح دریا قرار دارد. از سمت شرق فاصله آن تا دشت لوت حدود ۳۰ کیلومتر و مشرف به جلگه‌ای به نام تکاب است. محدوده کلوت شهداد از شمال به جنوب حدود ۱۴۵ کیلومتر طول و از غرب به شرق نزدیک به ۷۰ کیلومتر عرض دارد و در موازات تل‌ماسه‌های عظیم شرق کویر واقع شده است. 

• آدرس: استان کرمان، جاده قدیم کرمان بم، جاده سیرچ، جاده شهداد

دسترسی به کلوت شهداد

مسیر دسترسی به کلوت‌ شهداد از طریق جاده کرمان-بم است. از کرمان به‌سمت بم پیش بروید تا پس از حدودا ۳۵ کیلومتر، به سیرچ برسید. از سیرچ مسیر را تغییر دهید و وارد جاده شهداد شوید. در این مسیر چند کیلومتر پیش برانید تا به دوراهی شهداد-گلبافت برسید. در این دوراهی، مسیر شهداد را ادامه دهید. در نهایت به منطقه کویری خواهید رسید. مسیر دسترسی تا سیرچ به‌صورت بزرگراه است و رانندگی در آن مشکل نیست. اما ادامه مسیر تا مقصد، جاده به‌صورت تک‌بانده و کوهستانی است. پس در رانندگی احتیاط کنید.

ویژگی‌های کلوت شهداد 

می‌گویند هر بارانی که بر کویر لوت می‌بارد، صورتی تازه برای کلوت‌ها می‌سازد. البته در معماری زیبای کلوت‌ها عامل دیگری هم دست دارد؛ رودی به نام شور که در اعماق خشک‌ترین مناطق ایران جاری است. البته احتمالا این رود شور نیست و به‌دلیل عبور از کویر شور می‌شود. همین رود است که با مرطوب کردن دیواره کلوت‌ها، فرسایش آن‌ها را تسهیل کرده است.

در محدوده‌ای ۳۰ هزار کیلومتر مربعی، در دل لوت، هیچ حیاتی وجود ندارد. شاهد این ادعا جسد سالم گاوی است که در زمستان سال ۱۳۶۵ در کویر لوت تلف شد. پس از گذشت ۱۵ سال از آن زمان، جسد این گاو، در حالی که بر اثر نور شدید آفتاب خشک شده بود، بدون هیچ تغییری پیدا شد. 

پروفسور پرویز کردوانی، بیابان‌شناس و استاد دانشگاه تهران، کویر کلوت‌ شهداد را گرم‌ترین نقطه زمین دانسته است. در سال ۲۰۰۵، ناسا دمای هوا در کویر و کلوت شهداد را حدود ۷۰ درجه سانتی‌گراد اندازه‌گیری کرد. این منطقه در بین زمین‌شناسان به یکی از «قطب‌های گرمایی زمین» معروف است.

پوشش گیاهی کلوت شهداد

از کوه‌های سیرچ به‌سمت کلوت‌ها زندگی نباتی کاهش پیدا می‌کند. در طول مسیل‌ها درختان گز به‌صورت پراکنده قابل‌مشاهده هستند. در حاشیه‌ کلوت‌ها، بوته‌های گز روی گلدان‌های ماسه‌ای قرار گرفته‌اند که به آن‌ها نبکا می‌گویند. این منطقه انتهای مرز نباتی است و در داخل مسیل‌هایی که وارد کلوت‌ها می‌شوند، بوته‌های پراکنده‌ای از استراگال قابل‌مشاهده است. این بوته‌های استراگال نیز با پیشروی به داخل کلوت محو می‌شوند. از کویر‌ پای کلوت به‌سمت شرق و داخل چاله‌های کلوت و روی کلوت‌ها هیچ زندگی نباتی قابل‌مشاهده نیست.

عدم وجود زندگی نباتی در کلوت را نمی‌توان به جنس خاک و املاح موجود در آن نسبت داد؛ چراکه جنس خاک کلوت‌ها از رس، ماسه و نمک است و با جنس خاک آبادی‌ها و زمین‌های زراعتی حاشیه، تفاوت فاحشی ندارد. البته شوری خاک در کلوت‌ها بیشتر است؛ ولی این شوری نمی‌تواند مانع رشد گیاهان هالوفیت شود. فقر آب نیز نمی‌تواند عامل نبود حیات نباتی در این منطقه باشد؛ چراکه در داخل کلوت‌ها جدای از بارندگی سالانه، سیلاب‌های کوه‌های اطراف جریان دارند. عدم وجود پوشش گیاهی در ناحیه‌ای به این وسعت تنها می‌تواند در اثر وجود بادهای سهمگین در منطقه باشد که هر از گاهی وزیدن می‌گیرند. این بادها هرگونه ریشه گیاهی را از زمین جدا و اجازه رشد را از گیاه سلب می‌کنند.

دیدنی‌های کلوت شهداد 

رود شور:‌ رود شور تنها رود دائمی است که در اعماق کویر لوت جریان دارد و در طول سال پر آب است. رود شور از کوه‌‌های شمال غرب بیرجند سرچشمه می‌گیرد. این رود که از شور‌ترین آب‌‌های جهان است و بیشترین املاح معدنی را در خود نهفته دارد، پس از طی مسافت تقریبی ۲۰۰ کیلومتر به‌سمت جنوب‌شرق، در نزدیکی شهداد و در منطقه‌ای به نام چاله‌ معدن نمک (گود نمک در گویش محلی) آرام می‌گیرد.

پلی گون‌ها: پلی‌گون‌ها از دیگر پدیده‌های موجود در نزدیکی کلوت‌های شهداد هستند. ۶ ضلعی‌های نمکی ایجاد شده کویر به پلی‌گون مشهور هستند که در اطراف دریاچه نمکی وجود دارند.

نمکزار: در کویر شهداد، ۱۰۰ هکتار نمک‌زار به‌شکل جوشش تخم مرغی وجود دارد که در هیچ جاى دنیا مشابه آن نیست. 

بهترین زمان بازدید از کلوت شهداد 

بازدید از کلوت‌های شهداد در فصول گرم به‌دلیل درجه بالای دما در منطقه، طاقت‌فرسا است و هیچ توری در این بازه زمانی برگزار نمی‌شود. بنابراین بهترین زمان بازدید از کلوت شهداد، فصول خنک سال است. 

اقامت در کلوت شهداد 

با احداث کمپ شهداد که در حقیقت هتلی «میلیون ستاره‌ای» است، امکان اقامت شبانه برای گردشگران شهر کلوت‌ها فراهم شده است. این کمپ کویری مجموعه‌ای است از ۴۰ آلاچیق که همه از مصالح طبیعی ساخته شده‌اند و تنها کمپ کویری دشت لوت محسوب می‌شود. این مجموعه در ۲۰ کیلومتری شهداد، در مسیر نهبندان واقع شده است؛ یعنی در آخرین نقطه‌هایی که حیات وجود دارد. کمپ به‌صورت شمالی- جنوبی ساخته شده است و در بین چندین کلوت قرار دارد تا از گزند باد و طوفان‌های شن در امان باشد.

اگر شما هم مثل ما عاشق کویرگردی هستید، این نوشته را از دست ندهید. چون قرار است در مورد هرچیزی که لازم است در مورد کویر مصر بدانید صحبت کنیم.

معرفی کویر مصر 

کویر مصر یکی از جاهای دیدنی مصر در استان اصفهان است و یکی از زیباترین جلوه‌های طبیعت ایران و از محبوب‌ترین مقاصد اهالی طبیعت گردی و کویرنوردی محسوب می‌شود. این کویر زیبا، توسط رشته کوه‌هایی از جانب غرب، جنوب غرب و جنوب شرق محاصره شده است که بخشی از سلسله جبال کوه‌های فلات مرکزی ایران به حساب می‌آید. کویر مصر در گودال‌هایی طبیعی در کوهپایه‌های این کوه، تپه‌های ماسه‌ای زیبایی را تشکیل داده که هدف گردشگری و کویرنوردی قرار گرفته است. مردم مصر در سال‌های اخیر و به‌خصوص در ایام گردشگری، بیشتر به مشاغل مربوط به اسکان و خدمات به مسافران مصر می‌پردازند. شهرت کویر مصر زندگی آنان را نیز تغییر داده است؛ اما پیش از این، بیشتر به کشاورزی و دامداری مشغول بودند و در کنار کاشت زعفران و گندم، به پرورش شتر نیز اشتغال داشتند.

حدود ۱۰۰ سال پیش بنیان‌گذار روستای مصر فردی به نام یوسف بود که به شبانی و چراندن گوسفندان می‌پرداخت. عمر این روستا شاید بیشتر از یک قرن نباشد؛ اما همه آن را به نام مزرعه یوسف می‌شناختند تا آنکه قنات‌های روستا خشک و کم آب شد و یوسف را مجبور به حفر چاه با موتورهای دیزلی انگلیسی کرد. چند سال بعد از بهره‌برداری از این چاه، دوباره سفره‌های زیرزمینی آب پایین‌تر رفت تا اینکه یوسف چاه عمیق‌تری را در کویر مصر حفر کرد؛ به همین دلیل اهالی روستاهای هم‌جوار، این روستا را «چاه دراز» نامیدند.

از آنجایی که یوسف این نام را دوست نداشت، از اهالی خواست چون نام وی یوسف و داستان یوسف پیامبر نیز در سرزمین مصر اتفاق افتاده بود، از آن به بعد نام این روستا را مصر بنامند. اهالی روستا نیز که برای یوسف احترام زیادی قائل بودند، طبق گفته او عمل کردند.

کویر مصر کجاست؟

کویر مصر در نزدیکی روستایی به همین نام در ۵۵ کیلومتری خور، در میانه راه دامغان به نائین و اصفهان واقع شده است. خانه‌های روستا در اوج سادگی و درست مانند خانه‌های سایر نقاط کویری ایران ساخته شده‌اند؛ دیوارهای گاه‌گلی، سقف‌های گنبدی و درهای چوبی که هرکدام هماهنگی خاصی با طبیعت کویر دارند. در کنار هر خانه، طویله کوچکی قرار دارد که اهالی در آن‌ها بوقلمون و بز و گاهی شتر نگه‌داری می‌کنند.

فاصله تهران تا کویر مصر

فاصله کویر مصر تا تهران، ۶۴۲ کیلومتر است. در حرکت از تهران تا کویر مصر حدود ۹ تا ۱۰ ساعت رانندگی در پیش دارید که از بزرگ‌راه امام رضا شروع می‌شود و باید به‌سمت سمنان و دامغان بروید. از دامغان راهی معلمان و جندق می‌شوید تا در نهایت از طریق جاده‌ای خاکی خود را به روستای مصر برسانید. اگر خودروی شاسی‌بلند دارید، می‌توانید از جاده خاکی سمنان معلمان استفاده کنید که کوتاه‌تر است.

فاصله اصفهان تا کویر مصر

فاصله بین اصفهان تا روستای مصر (کویر مصر) ۴۲۱ کیلومتر است و طی کردن این مسیر با خودرو در حدود پنج ساعت طول می‌کشد.

• مسیر دسترسی: در صورتی که از سمت اصفهان راهی کویر مصر می‌شوید، باید ابتدا به نایین و سپس روستای جندق بروید. فاصله حدودا ۴۲ کیلومتری جندق، کویر مصر خاکی است.

اگر هم از شهرهای دیگر راهی این منطقه می‌شوید، باید بدانید که فاصله کویر مصر تا مشهد ۷۴۸ کیلومتر، فاصله ساری تا کویر مصر ۵۷۵ کیلومتر، فاصله طبس تا کویر مصر ۲۴۷ کیلومتر، فاصله کاشان تا کویر مصر ۶۱۶ کیلومتر و فاصله کویر مصر تا اصفهان ۵۳۶ کیلومتر است.

سفر به کویر مصر با ماشین شخصی

برای سفر به کویر مصر با ماشین شخصی باید علاوه بر تجربه، خودروی مجهز و تجهیزات مناسب کمپینگ در کویر داشته باشید. لاستیک‌های خودرو باید مناسب باشند تا دچار پنچری نشوید؛ باک بنزین پر باشد و لاستیک زاپاس و چهار لاستیک اصلی خودرو تنظیم باد شوند. برداشتن آب کافی نیز از واجبات این سفر به شمار می‌رود. از آنجا که خودروهای کاربراتوری زود جوش می‌آورند؛ قید سفر با آن‌ها را بزنید.

کویر زیبا است؛ اما به همان اندازه هم می‌تواند خشن و بی‌رحم باشد. تپه‌های شنی روان، خطر گزیدگی مار و عقرب، خطای دید در طول روز، تشنگی بیش از حد، گم‌شدن و... تنها گوشه‌ای از خطرات سفر شخصی و انفرادی به کویر هستند. بنابراین، کسانی که برای اولین بار به چنین سفری می‌روند، بهتر است از تور کویر مصر استفاده کنند که شامل لیدرهای حرفه‌ای، اقامتگاه بوم‌گردی، جاذبه‌های دیدنی و... می‌شود.

بهترین زمان سفر به کویر مصر

کویر مصر آب‌وهوایی گرم و خشک دارد و از همین رو در فصول گرم سال، هوای بسیار گرمی بر منطقه حاکم شده و با فرارسیدن فصول سرد، وضعیت آب‌وهوا معتدل می‌شود. به‌طور کلی، در طول روز به‌خاطر تابش نور خورشید، هوا گرم است و با تاریک‌شدن هوا، دما کاهش می‌یابد و هوا رو به سردی می‌رود.

با این اوصاف، بهترین زمان سفر به کویر مصر را می‌توان از آبان ماه تا اواسط اردیبهشت دانست؛ هرچند تماشای زیبایی‌ها و طبیعت بکر و آسمان پرستاره کویر مصر باعث شده است که در تمام ایام سال پذیرای طبیعت‌گردها باشد.

اقامتگاه های کویر مصر

اکثر کسانی که به دل کویر می‌زنند، شب‌های کویر و کمپ‌زدن در طبیعت زیبای آن را از دست نمی‌دهند. با این حال، اگر به فکر کمپ‌زدن در کویر نیستید، می‌توانید از اقامتگاه‌های کویر مصر استفاده کنید که شامل اقامتگاه‌های سنتی و بوم‌گردی تا هتل‌های کویری می‌شوند. اغلب اقامتگاه‌های بوم‌گردی کویر مصر، خانه‌هایی بومی با معماری کاملا سنتی و کویری هستند که حس شیرین زندگی در کویر را برای مهمانان به ارمغان می‌آورند. از جمله هتل‌ها و اقامتگاه‌های کویر مصر می‌توان به هتل بالی، خانه سنتی تی دا، قلعه جندق، هتل بیاضه و... اشاره کرد.

هتل کویری بالی

هتل کویری بالی یک هتل سه ستاره میان‌رده در شهر خور، واقع در استان اصفهان است. این هتل ۴۰ واحد دارد و از جمله مهم‌ترین امکانات آن می‌توان به پارکینگ رایگان، اینترنت، سرویس اتاق، سالن بیلیارد، فوتبال دستی و خدمات خانه‌داری ساعته اشاره کرد. واحدهای هتل مجهز به تلویزیون، یخچال، مینی‌بار و حمام هستند. همچنین رستوران دارای کافی شاپ، چایخانه سنتی و رستوران ایرانی است. هتل تا شهر اصفهان ۴۳۵ کیلومتر، تا کویر مصر ۵۵.۳ کیلومتر، تا بیابان ریگ کله ۴۷ کیلومتر، تا روستای دیدنی بیاضه ۵۴.۴ کیلومتر، تا کویر حلوان ۱۷۱ کیلومتر و تا قلعه جندق ۱۰۷ کیلومتر فاصله دارد.

هتل سنتی تی دا

هتل کویری بالی یک هتل سه ستاره میان‌رده در شهر خور، واقع در استان اصفهان است. این هتل ۴۰ واحد دارد و از جمله مهم‌ترین امکانات آن می‌توان به پارکینگ رایگان، اینترنت، سرویس اتاق، سالن بیلیارد، فوتبال دستی و خدمات خانه‌داری ساعته اشاره کرد. واحدهای هتل مجهز به تلویزیون، یخچال، مینی‌بار و حمام هستند. همچنین رستوران دارای کافی شاپ، چایخانه سنتی و رستوران ایرانی است. هتل تا شهر اصفهان ۴۳۵ کیلومتر، تا کویر مصر ۵۵.۳ کیلومتر، تا بیابان ریگ کله ۴۷ کیلومتر، تا روستای دیدنی بیاضه ۵۴.۴ کیلومتر، تا کویر حلوان ۱۷۱ کیلومتر و تا قلعه جندق ۱۰۷ کیلومتر فاصله دارد. 

اقامتگاه بوم گردی خانه مازیار (اقامتگاه بوم‌گردی آتشونی)

اقامتگاه بوم‌گردی خانه مازیار که با نام‌های خانه مازیار آل داوودی و اقامتگاه بوم‌گردی آتشونی نیز شناخته می‌شود، یک هتل سه ستاره میان‌رده در شهر گرمه، واقع در کشور ایران است. این هتل ۱۲ اتاق دارد و از جمله مهم‌ترین امکانات آن می‌توان به کافی شاپ، اینترنت و رستوران اشاره کرد. اتاق‌ها و فضای حیاط اقامتگاه دارای معماری سنتی هستند و با استفاده از عناصر محلی به زیبایی آراسته شده‌اند. در این اقامتگاه می‌توانید از طعم غذاهای لذیذ محلی لذت ببرید. خانه مازیار تا کویر مصر ۸۵.۲ کیلومتر، تا روستای باستانی فرخی ۵۰.۷ کیلومتر، تا شهر اصفهان ۳۹۵ کیلومتر، تا قلعه جندق ۱۳۷ کیلومتر و تا روستای و قلعه بیاضه ۳۳.۳ کیلومتر فاصله دارد.

حیوانات کویر مصر

گونه‌های متنوع حیوانات مانند گربه، روباه شنی، مار جعفری، خرگوش، کارال، انواع جانوران کانگورویی و دو پا، پرندگان شکاری مانند شاهین و نیز حیوانات خزنده مثل مار، رطیل و عقرب از جمله حیوانات کویر مصر هستند.

لوازم ضروری برای سفر به کویر مصر

همه مناطق کویری با وجود زیبایی منحصربه‌فردشان، طبیعتی خشن و پرخطر دارند؛ از همین رو، به‌همراه داشتن تجهیزات کامل و راهنمای آشنا به منطقه، از الزامات سفر به کویر به شمار می‌رود.

• لباس مناسب کویرگردی
  
• قمقمه
  
• چادر
• لباس گرم
• پتوی نازک
• بالشت کوچک
• کرم ضدآفتاب
• عینک آفتابی
• کلاه لبه‌دار
• پاوربانک جیبی
• پوتین مناسب برای پیاده‌روی در کویر،
• پماد یا دستبند دفع حشرات،
• جعبه کمک‌های اولیه
• وسایل ضروری برای مکان‌یابی در کویر (نقشه، جی‌پی‌اس و قطب‌نما)
  
• آینه

نکته: از پوشیدن شلوار جین و لباس‌های زیبا، صندل، کفش‌های شهری، دمپایی و... و همین طور برداشتن جواهرات و لوازم ارزشمند بپرهیزید.

یکی از پرطرفدارترین نقاط کویری ایران، کویر مرنجاب است که در آران و بیدگل قرار گرفته است. اگر می‌خواهید برای سفر بیابانی آماده شوید، این نوشته را از دست ندهید.

کویر مرنجاب کجاست؟

کویر مرنجاب یکی از جاذبه های گردشگری استان اصفهان است و در شمال شهرستان آران و بیدگل از توابع کاشان قرار دارد. کویر مرنجاب از شمال به «دریاچه نمک مسیله» در آران و بیدگل، ازغرب به بیابان مسیله و کویر آب شیرین، از شرق به بیابان پشت ریگ و پارک ملی کویر و از جنوب به بیابان بند ریگ و تپه‌های ماسه‌ای روان می‌رسد.

نام مرنجاب از کاروان‌سرا و قناتی تاریخی در این منطقه متعلق به دوران صفویه گرفته شده است. کویر مرنجاب از بهترین گزینه‌های کویرنوردی برای گردشگران و علاقه‌مندان به بیابان‌گردی به شمار می‌رود و در واقع یکی از قطب‌های اصلی کویر گردی ایران است. گرچه کویر مرنجاب بسیار بکر و زیبا است، اما گروه‌های مختلف تازه کار و همین طور کویرنوردان مجرب، در طول سال از این کویر دیدن می‌کنند.

پیاده‌روی در میان تپه‌های شنی بلند و محصور میان جنگل‌های تاغ و دریاچه نمک، از جذابیت‌های برجسته کویر مرنجاب به شمار می‌رود. لفظ دریاچه در محیط کویر با تصور ما از این کلمه متفاوت است. دریاچه‌های کویری محوطه‌های فراخ و گود در کویرها هستند که به‌جای آب، نمک سراسر آن‌ها را می‌پوشاند. با این وجود در بعضی از سال‌ها بارش مناسب باران باعث تجمع آب تا چند سانتی‌متر در دریاچه‌های کویری می‌شود.

مسیر دسترسی به کویر مرنجاب

فاصله تهران تا کویر مرنجاب در حدود ۲۷۰ کیلومتر است. فاصله کوتاه این کویر تا پایتخت و امکانات مناسب آن، کویر مرنجاب را به مقصدی محبوب میان ساکنان تهران و شهرهای اطراف آن تبدیل می‌کند. شهرهای کاشان و آران و بیدگل در استان اصفهان دسترسی مناسبی به کویر مرنجاب دارند و بسته به محل اقامتتان می‌توانید، بهترین مسیر را با توجه به منطقه ورودتان به استان اصفهان انتخاب کنید.

فاصله آران و بیدگل تا کویر مرنجاب در حدود ۴۰ کیلومتر است و از خروجی آران و بیدگل یک جاده اختصاصی به‌سمت کویر مرنجاب وجود دارد. برای رسیدن به کویر مرنجاب از شمال آران و بیدگل در بلوار ارتش تا میدانگاهی بزرگ ادامه دهید. در مسیر مستقیم به جاده مرنجاب وارد می شوید. می‌توان با ماشین‌های معمولی نیز این مسیر را طی کرد؛ اما باید آرام برانید. پس از رسیدن به دو راهی دریاچه نمک باید به‌سمت راست بروید. پس از طی فاصله‌ای کوتاه به کمپ مرنجاب می‌رسید. برای تردد در میان کویر باید حتما از ماشین‌های آفرود استفاده کنید.

• آدرس کویر مرنجاب: استان اصفهان، شهر کاشان، آران و بیدگل، بلوار ارتش، جاده مرنجاب، کویر مرنجاب 

کاروانسرای کویر مرنجاب 

کاروانسرای مرنجاب نیز بنایی تاریخی از دوران صفویه است و در حال حاضر نیز اتاق‌های آن را برای اقامت به گردشگران کرایه می‌دهند. اقامت در این کاروان‌سرا برای علاقه‌مندان بناهای تاریخی بسیار لذت‌بخش خواهد بود.

کاروانسرای مرنجاب که از جاهای دیدنی آران و بیدگل به شمار می‌رود و قلعه‌ای مربع‌شکل به مساحت ۳۵۰۰ متر مربع است که شش برج در دیوارهای آن تعبیه شده است. 

کاروانسرا در بند ریگ، یکی از معروف‌ترین و بزرگ‌ترین ریگزارهای ایران، واقع شده است. این منطقه در گذشته گذرگاه رودخانه‌ها و آبراهه‌های دائمی و فصلی پرآبی بوده و حتی در بهار به دلیل عبور جریان‌های سیلابی پرآب بسیار خطرناک بوده است. البته اکنون دیگر خبری از آن سیلاب‌ها نیست و بند ریگ در بهار با پوشش گیاهی زیبا می‌شود و زمانی که بر اثر وزش باد تپه‌های ماسه‌ای به حرکت درمی‌آید منظره‌ بدیعی ایجاد می‌کند. 

برای دسترسی به منطقه سه مسیر اصلی وجود دارد؛ نخست مسیر شهر آران و بیدگل به جاده‌ خاکی مرنجاب است. کنار امامزاده هلال بن علی در واقع سرآغاز جاده‌ کویر مرنجاب است. مسافت این مسیر ۵۰ کیلومتر است؛ اما با خودروهای سواری نمی توان سرعت زیادی گرفت؛ از این رو، دو تا سه ساعت را برای پیمودن این مسیر در نظر بگیرید. ورودی کویر از پنج هزار تا پانزده هزار تومان متغیر است. از آران و بیدگل تا کاروانسرای مرنجاب هیچ روستایی نیست، فقط چند کشتزار کوچک در آغاز راه قرار دارد. در طول مسیر تنها یک چاه آب، در نزدیکی جاده خاکی کاروانسرا وجود دارد.

همچنین، برای اقامت در کویر مرنجاب می‌توانید در کمپ‌های اطراف آن اتراق کنید. کمپ‌ ستاره شب‌های کویر، در کیلومتر ۱۱ جاده مرنجاب، امکانات مناسبی برای اقامت دارد. 

بهترین زمان سفر به کویر مرنجاب

نیمه دوم سال بهترین زمان جهت سفر به مناطق کویری است؛ زیرا در این موسم وضعیت آب و هوا در مناطق کویری از جمله مرنجاب متعادل است؛ البته در فصل زمستان، به‌ویژه در شب‌ باید احتیاط کنید و لباس‌های گرم‌ به‌اندازه کافی به همراه داشته باشید، چون هوا به شدت سرد می‌شود. در نیمه اول سال نیز ابتدای فرودین بهترین زمان سفر به کویر محسوب می‌شود؛ زیرا در ادامه این فصل هوا رو به گرمی گذاشته و آفتاب سوزان، تعرق بالا و تشنگی بیش از حد چندان خوشایند نخواهد بود.

تفریحات کویر مرنجاب 

علاوه بر پیاده‌روی در شن‌های روان، در کویر مرنجاب می‌توانید از تفریحاتی مانند سافاری، شتر سواری، موتور چهار چرخ، رصد ستارگان در شب و شب‌گردی در کویر لذت ببرید.

جاهای دیدنی کویر مرنجاب

از برجسته‌ترین دیدنی‌های کویر مرنجاب می‌توان چاه کنجه، دریاچه نمک، جزیره سرگردان، کاروانسرای مرنجاب، چاه دست کند، ریگ بلند، کو کلنگ، قلعه کرشاهی، چاه هندوانه و کوه یخاب را نام برد. به‌دلیل نزدیکی کویر مرنجاب به شهر کاشان، در سفر به این کویر امکان بازدید از دیدنی‌های تاریخی این شهر باستانی را نیز خواهید داشت.