جنگل توسکستان کجاست 

جنگل توسکستان کجاست؟

جنگل توسکستان در دامنه‌های شمال شرق البرز و حدفاصل گرگان و شاهرود قرار دارد. 

مسیر دسترسی به جنگل توسکستان

اگر از تهران عازم جنگل توسکستان هستید، وارد جاده هزار یا فیروزکوه شوید تا بعد از عبور از ساری و بهشهر به گرگان برسید. در ادامه وارد جاده مشهد شوید؛ حدود ۱۳ کیلومتر بعد از گرگان، در سمت راست تابلوی جاده فرعی جنگل توسکستان را می‌بینید. پس از حدود ۱۵ کیلومتر رانندگی به روستای «توسکستان» یا ابتدای جنگل می‌رسید.

چنانچه از مشهد سفر می‌کنید، باید وارد جاده آسیایی شوید و بعد از جنگل گلستان و در ۱۳ کیلومتری گرگان به‌سمت چپ بپیچید. مسیر زیبای شاهرود-گرگان نیز از جنگل توسکستان می‌گذرد.

درباره جنگل توسکستان

در دامنه‌های شمال شرقی البرز و در میانه‌‌ گرگان و شاهرود می‌توانید یکی از زیباترین جاده‌های جنگلی ایران را مشاهده کنید. تقریبا ۱۳ کیلومتر بعد از گرگان، جاده‌ای به‌سمت جنوب منشعب می‌شود که به‌خاطر اولین روستای این جاده ۳۰ کیلومتری، توسکستان یا توسکاستان نام ‌گرفته است. این جاده جنگلی از چندین روستای ییلاقی و جنگل توسکستان رد می‌شود و منظره‌ای رویایی را پیش روی شما می‌گذارد؛ به‌ویژه زمانی که پاییز انواع درختان از توسکا گرفته تا اورس و بلوط و سرخدار را در دو سوی جاده پر از رنگ می‌کند. این جنگل زیبا که از جاهای دیدنی استان گلستان محسوب می‌شود، با جنگل‌های جهان‌نما همسایه است و بخشی از پارک هیرکانی به حساب می‌آید.

این منطقه در مجاورت دو ناحیه کم‌فشار (دشت گرگان) و پرفشار (منطقه ابر) قرار گرفته است و به‌دلیل اختلاف ارتفاع و در نتیجه اختلاف دما، توده‌های ابر به‌صورت سیال در ارتفاعات مختلف در حال فراز و فرود هستند و با خلق چشم‌اندازی منحصربه‌فرد یکی از جاذبه‌های اصلی گلستان در بسیاری از روزهای سال به شمار می‌روند.

پوشش گیاهی و جانوری جنگل توسکستان

بیش از صدها گونه پرنده، پستاندار، خزنده در جنگل توسکستان زندگی می‌کنند و ده‌ها گونه درختی و بوته‌ای در این عرصه وجود دارد.

گونه های گیاهی

بلوط و ممرز از جمله درختان این منطقه جنگلی هستند و در آبان ماه با رسیدن بلوط‌های جنگلی حتما افراد بومی زیادی را در این مسیر خواهید دید که در حال جمع‌آوری بلوط برای فروش یا خوراک دام‌هایشان هستند. 

به‌طور معمول در مناطقی مانند محدوده سر علی آباد به‌سمت توسکستان به‌دلیل اختلاف محسوس ارتفاع علاوه بر تغییرات آب و هوایی، مجموعه کم‌نظیری از گونه‌های مختلف گیاهی و جانوری وجود دارد. در واقع، اختلاف ارتفاع و شیب بالا در این زیستگاه‌ها سبب می‌شود که پوشش منطقه طیف زیادی از گونه‌های علفی، بوته‌ای و درختچه‌ای را در خود جای دهند و در نتیجه امکان تماشای حیات وحش در بازه‌های مختلف سال فراهم می‌شود.

گونه‌ های جانوری

گنجشک‌سانان، سار، دارکوب، قرقاول خزری، کبک، بلدرچین، کبوتر جنگلی، شاهین، قوش، قرقی، عقاب و جغد از گونه‌های پرندگان این جنگل هستند. پستانداران آن نیز شامل شوکا، گرگ، گراز، خرس، روباه، شغال، سمور، تشی، خارپشت، موش جنگلی، خرگوش، گربه وحشی و گورکن می‌شود.

جاهای دیدنی جنگل توسکستان

جاده پرپیچ‌وخم، چشم‌اندازهای بکر، آبشارهای کوچک و بزرگ، چشمه سارها و وجود اسب‌های وحشی (یلخی) در دشت‌های مرتفع اوبن و اولنگ نیز از جمله جاذبه‌های منطقه توسکستان هستند.

کاروانسرای قزلق

در اواسط جاده توسکستان در میان جنگل انبوه، به کاروانسرای «قزلق» می‌رسید. تابلوهای راهنما محل کاروان‌سرا را نشانتان می‌دهد، ضمن آنکه رسیدن به فضایی بدون دارودرخت می‌تواند، به‌معنای رسیدن به کاروان‌سرا باشد. از آنجا که کاروان‌سرا از جاده پیدا نیست، باید از خودرو پیاده شوید و حدود ۱۵۰ متر به‌سمت شرق و شمال شرق پیاده‌روی کنید. قدمت کاروانسرای قزلق به دوران‌های تاریخی پس از اسلام می‌رسد و با توجه به نقشه و مصالح به کار رفته در آن احتمال زیادی وجود دارد که متعلق به دوره صفویه باشد. این بنا در تاریخ پنج آذر ۱۳۷۹ هجری شمسی با شماره ثبت ۲۹۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید. کاروانسرای قزلق در ۳۵ کیلومتری جنوب شرقی گرگان، در شرق جاده ارتباطی گرگان به شاه‌کوه در منطقه‌ای در حدفاصل گچیان و سفالی در کتل قزلق قرار دارد.

روستای توسکستان

توسکستان یا توسکاستان، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان گرگان در استان گلستان است. این روستا در ابتدای جنگل توسکستان قرار دارد.

آبشار توسکستان

آبشار توسکستان در ۲۶ کیلومتری جنوب شرقی گرگان و ۹ کیلومتر بعد از روستای توسکستان به طرف شاهرود قرار دارد. این آبشار در فاصله ۲۵۰ متری از جاده گرگان-شاهرود قرار گرفته است. آب و هوای اطراف آبشار در فصول گرم سال بسیار سرد می‌شود.

دشت سر علی آباد

یکی دیگر از جاذبه‌های دیدنی منطقه توسکستان، سر علی‌ آباد است. این دشت زیبا در ضلع جنوبی توسکستان و در ارتفاعات آن قرار دارد. پوشش گیاهی این منطقه استپی و درختان آن اورس است که جلوه‌ای خاص به آن بخشیده‌اند. دشت زیبای سر علی آباد از غرب به منطقه جهان‌نما، از شرق به کوه‌های چالچالیان و پیگردکوه و از جنوب به رشته‌کوه‌های شاه‌کوه مشرف است. 

دشت گرمابدشت

همین طور که در جنگل توسکستان گرگان پیش می‌روید، پس از منطقه‌ سر علی آباد، پیچ‌وخم جاده تمام می‌شود و به دشت زیبای گرمابدشت می‌رسید. در این دشت بسته به فصل، پوشش گیاهی متفاوتی را خواهید دید؛ گرچه پوشش غالب آن درختان بزرگ و کوچ آورس و لورس خزنده هستند. این دشت در پاییز جلوه‌ای رنگارنگ پیدا می‌کند و در زمستان با بارش اولین برف زمستانی مملو از گردشگرانی می‌شود که برای برف‌بازی آمده‌اند.

روستای چهار باغ

در انتهای جاده توسکستان و بعد از دشت گرمابدشت به روستای چهار باغ می‌رسید و از اهالی آن و مغازه‌های کنار جاده می‌توانید ماست، پنیر، گوشت تازه یا آب زرشک کوهستان بخرید. معمولا زمستان‌ها برف زیادی در این منطقه می‌بارد و مردم گرگان برای برف‌بازی به ارتفاعات چهار باغ می‌روند و یک روز زمستانی خوب را در این روستای توریستی سپری می‌کنند.

چشمه باغ سرهنگ

چشمه باغ سرهنگ در مسیر جاده‌ای قرار دارد که از روستای توسکستان به‌طرف شاهرود منتهی می‌شود. فاصله روستای توسکستان از این چشمه حدود چهار کیلومتر است. این چشمه در منطقه گرمابدشت قرار دارد و از داخل کوه فوران می‌کند. 

بهترین زمان بازدید از جنگل توسکستان

جنگل توسکستان در هر فصلی زیبایی‌های مخصوص به خود را دارد؛ اما طبیعتا باید طوری برنامه‌ریزی کنید که هنگام بازدید از جنگل به تاریکی شب نخورید. هوای این منطقه در فصول بهار و تابستان خنک است و هر گردشگری را برای بازدید از آن جذب می‌کند. با این حال، نمی‌توان از انبوه درختان، برگریزان خزان و هزار رنگ افسون شده توسکستان حرفی نزد؛ فصل زیبایی که برخی از آن به‌عنوان بهترین زمان سفر به منطقه یاد می‌کنند. با توجه به شیب تند جاده ترجیحا از سفر به جنگل توسکستان در فصل زمستان بپرهیزید.